Bí ngô hạt trần khác với các giống thông thường ở cấu trúc hạt - chúng không có lớp vỏ cứng thông thường và là nguyên liệu thô quý giá cho ngành công nghiệp thực phẩm. Hãy cùng tìm hiểu về các giống phổ biến của loại cây trồng này, cách trồng và chăm sóc.
Bí ngô hạt trần
Hạt bí ngô trần có hàm lượng dầu tốt.
Bí ngô hạt trần chịu được sự thay đổi nhiệt độ tốt
Đặc điểm của bí ngô hạt trần
Bí ngô hạt trần là một loại cây leo thực tế không khác gì so với các giống thông thường.
Mô tả ngắn gọn về bí ngô hạt trần:
- Thực vật. Cây leo dài từ 5-12 m. Thân cây giống như dây leo, rỗng và to. Các tua cuốn dài. Tán lá rậm rạp.
- Lá. Tròn, năm thùy, màu xanh đậm, có lông tơ.
- Hoa. Cây có màu vàng tươi, lớn, có thể cho ra tới 80 hoa cái và 400 hoa đực.
- Rễ cây. Mạnh mẽ, chiếm diện tích 3-5 mét vuông. Chúng có thể dài tới 10 mét.
- Hoa quả. Quả tròn, vỏ cứng, mỏng. Quả có sọc - vàng với sọc xanh lá cây. Hạt có kích thước trung bình, được bao bọc trong lớp vỏ mỏng, màu xanh lá cây đậm. Khoang hạt sâu, chứa nhiều hạt. Thịt quả hơi xơ, dày 3-7 cm.
Đặc điểm của bí ngô hạt trần:
| Đặc điểm/thông số | Mô tả/Ý nghĩa |
| Thời gian chín | 120 ngày. |
| Năng suất | 20-40 kg từ một bụi cây. |
| Khả năng kháng bệnh và sâu bệnh | Trung bình. Có thể bị ảnh hưởng bởi bệnh phấn trắng, bệnh khảm, thối quả và các loại sâu bệnh như rệp dưa, sâu đục thân, v.v. |
| Khả năng chống băng giá | Thấp. Nhiệt độ đất tối thiểu: +14-16 °C. |
| Trọng lượng quả | 6-8 kg, tối đa – 16 kg. |
| Khả năng chống hạn | Thấp. Nếu không tưới nước, quả sẽ nhỏ lại. |
| Hạn sử dụng | Thấp. Bảo quản không quá 2 tháng. |
| Mục đích | Phổ biến. Các giống công nghiệp được sử dụng để ép dầu từ hạt. Các giống ngọt, chứa 5-8% đường, có phần cùi dùng để làm sinh tố, nước ép, cháo và các món ăn khác. |
Giá trị dinh dưỡng của phần thịt bí ngô không hạt gần như giống hệt với các loại bí ngô thông thường. Tuy nhiên, hạt của nó thì khác: hàm lượng calo của hạt bí ngô không hạt cao hơn 100 kcal so với các loại bí ngô thông thường có vỏ cứng.
Giá trị dinh dưỡng của 100 g hạt bí ngô không hạt:
- Hàm lượng calo – 650 kcal.
- Protein – 23,4%.
- Chất béo – 84%.
- Carbohydrate – 8,4%.
- Chất xơ – 30%.
- Nước – 5 g.
Hạt bí ngô trần chứa nhiều chất béo hơn 35% so với các loại thông thường và ít protein và carbohydrate hơn một chút.
Các giống bí ngô hạt trần phổ biến
| Tên | Thời kỳ chín | Hình dạng quả | Màu bột giấy |
|---|---|---|---|
| Gymnospermum | 100-110 ngày | Làm phẳng | Màu vàng |
| Olga | 100-110 ngày | Tròn | Ánh sáng |
| Miranda | 100-110 ngày | Làm phẳng | Xanh nhạt |
| Danae | 120 ngày | Tròn | Vàng cam |
| Juno | chín sớm | Tròn | Hương vị dễ chịu |
| Styria | Giữa mùa | Tròn | Không xác định |
Bí ngô hạt trần có nhiều loại khác nhau về thời gian chín, kích thước quả, năng suất và các đặc điểm khác. Tuy nhiên, tất cả đều có một đặc điểm chung: hạt của chúng được bóc vỏ và bao bọc trong một lớp màng trong suốt, có thể ăn được:
- Thực vật hạt trần. Giống giữa mùa. Chín sau 100-110 ngày. Cây leo cho 4-5 quả dẹt, nặng 4-6 kg. Thịt quả màu vàng, hơi ngọt, hàm lượng carotene và đường tăng dần trong quá trình bảo quản. Hạt màu xanh ô liu, giàu vitamin và kẽm. Chịu lạnh trung bình.
- Olga. Giống bí ngô giữa mùa, thân cây trung bình. Thích hợp để ép dầu hạt bí ngô. Quả tròn, nặng 5-6 kg. Thịt quả nhẹ và ngọt. Hạt to.
- Miranda. Một giống nho Ba Lan giữa mùa với phần thịt mọng nước. Đặc điểm nổi bật của giống nho này là dạng bụi rậm. So với các giống nho leo, nho Ba Lan chiếm diện tích nhỏ hơn. Quả dẹt, vỏ xanh nhạt, thịt mọng nước, hàm lượng đường trung bình. Trọng lượng quả từ 3-4 kg.
- Danae. Một giống bí ngô giữa mùa, sinh trưởng mạnh mẽ, chín sau 120 ngày kể từ khi trồng. Quả tròn, vỏ màu vàng cam có gân. Thịt quả màu vàng cam, giòn và chắc, có mùi thơm dễ chịu. Bí ngô rất ngon khi luộc và nướng, và có thể dùng để làm nước ép và xay nhuyễn. Quả nặng 3-5 kg. Giống bí ngô này có đặc điểm là hàm lượng tinh bột và đường cao. Dễ bị thụ phấn chéo.
- Juno. Giống bí chín sớm, đặc trưng bởi khả năng leo trèo mạnh mẽ. Cần cách ly không gian để tránh thụ phấn chéo. Bí tròn, nặng 4 kg. Thịt bí có hương vị thơm ngon, có thể ăn tươi, luộc, hầm hoặc nướng. Thời hạn sử dụng rất tốt - bí có thể bảo quản đến 4 tháng.
- Người Styria. Một giống bí ngô Áo, thân dài, có mùa vụ giữa. Công dụng chính của nó là sản xuất dầu. Dầu chiết xuất từ hạt có hương vị hạt dẻ. Quả nặng 4-8 kg. Thời hạn sử dụng của bí ngô gần 3 tháng.
Ưu và nhược điểm của bí ngô hạt trần
Ưu điểm của bí ngô hạt trần:
- Hạt bí ngô có hàm lượng dầu cao. Những giống bí ngô này được sử dụng trong thương mại để sản xuất dầu hạt bí ngô.
- Dễ chế biến – do không có vỏ cứng nên quá trình chiết xuất dầu được đơn giản hóa.
- Nó có thể mọc ở hầu hết các vùng của Liên bang Nga.
- Khả năng kháng bệnh.
- Chịu được sự thay đổi nhiệt độ tốt.
Nhược điểm:
- Chỉ trồng bằng cây con.
- Năng suất tương đối thấp.
- Hầu hết các loại bí ngô đều không giữ được lâu và bảo quản kém hơn bí ngô thông thường.
- Thịt quả có vị kém hơn so với bí ngô thông thường.
Bí ngô không có hạt có nhiều nhược điểm, nhưng chúng vẫn được trồng để lấy hạt trần, không có vỏ.
Yêu cầu về luân canh đất và cây trồng
Giống như tất cả các giống bí ngô khác, các giống bí ngô hạt trần là cây ưa nhiệt, sinh trưởng ban ngày ở vùng cận nhiệt đới. Vì hầu hết các vùng của Nga đều có thời tiết ít nắng, bí ngô cần những khu vực có đủ ánh sáng và đất đai màu mỡ.
- ✓ Độ sâu xới đất tối ưu trước khi trồng: 6-7 cm.
- ✓ Lượng chất hữu cơ cần thiết cho mỗi hố: 5 kg mùn.
Mối quan hệ đất của bí ngô hạt trần:
- Phát triển trên đất màu mỡ và tơi xốp, giàu chất hữu cơ.
- Cây có thể phát triển trên đất có tính axit trung tính, mặc dù độ axit nhẹ cũng có thể chấp nhận được – độ pH từ 6,5 đến 7,5. Cây trồng sẽ bị ức chế ở đất có tính axit.
- Cây hấp thụ rất nhiều chất dinh dưỡng. Một tấn quả cần: 4,5 kg kali, 2,7 kg nitơ và 1,2 kg phốt pho. Những nhu cầu này không thể đáp ứng được bằng cách bón thêm mùn, phân trộn hoặc phân chuồng; cần phải bón thêm phân khoáng.
Quy tắc luân canh cây trồng:
- Tiền chất mong muốn – củ cải đường, bắp cải, hành tây, cà rốt, khoai tây.
- Không mong muốn – bí, bí xanh, dưa chuột, các loại bí khác.
Trồng bí ngô hạt trần
Không giống như bí ngô thông thường, các giống bí ngô hạt trần đòi hỏi nhiều hơn về mặt chăm sóc và điều kiện sinh trưởng. Chúng được trồng bằng cả phương pháp gieo hạt và không gieo hạt. Không cần biện pháp đặc biệt nào – bí ngô hạt trần cần được tưới nước. bón thúc, nới lỏng.
Chuẩn bị hạt giống
Bạn có thể mua hạt giống hoặc tự thu thập hạt giống từ quả bí ngô của mình. Hướng dẫn thu thập và chuẩn bị hạt giống:
- Hạt giống được lấy từ những quả bí ngô chín 100%.
- Vật liệu thu thập được rửa sạch và sấy khô hoàn toàn.
- Bảo quản hạt giống đã thu thập được trong túi giấy.
- Trước khi gieo, hạt giống được làm ấm ở nhiệt độ +40 °C trong 10 giờ.
- Sau khi làm ấm, hạt giống được ngâm trong chất kích thích nảy mầm trong 12 giờ.
- Làm nóng hạt giống ở nhiệt độ +40 °C trong 10 giờ.
- Ngâm hạt giống trong chất kích thích nảy mầm trong 12 giờ.
Trồng từ cây con
Gieo hạt giống để trồng cây con bắt đầu từ 30-45 ngày trước khi trồng xuống đất.
Quy trình trồng cây con:
- Chuẩn bị các chậu riêng biệt. Chậu 500 ml là phù hợp. Đảm bảo thoát nước tốt. Cây không dễ cấy ghép, vì vậy bạn không nên ngắt cây - hãy cấy trực tiếp cây con từ chậu. vào vùng đất trốngLựa chọn tối ưu là trồng trong viên than bùn có kích thước 10x10 cm.
- Đổ đầy đất trồng dưa chuột đã pha sẵn vào các thùng chứa, có bán tại các trung tâm làm vườn. Hoặc, bạn có thể chuẩn bị hỗn hợp đất bằng cách trộn than bùn, mùn và mùn cưa theo tỷ lệ 2:1:1. Thêm phân bón phức hợp vào hỗn hợp này, điều chỉnh liều lượng theo hướng dẫn.
- Hạt giống đã được chuẩn bị đúng cách - đã được làm ấm và ngâm - gieo một hạt vào mỗi chậu. Gieo mỗi hạt sâu 4-5 cm.
- Tưới nước cho hạt giống sau khi trồng. Hạt giống sẽ nảy mầm sau 5-8 ngày.
- Duy trì nhiệt độ từ 22 đến 25°C. Thời gian chiếu sáng ban ngày tối ưu cho cây con là 12 giờ.
- Tưới nước cho cây con thường xuyên khi cần thiết. Tránh tưới quá nhiều nước.
- Bón phân phức hợp cho cây con một lần một tuần – ngay khi chồi xuất hiện.
- Một tuần trước khi trồng, hãy bắt đầu tôi luyện cây con. Ban đầu, hãy mang cây ra ngoài trời nửa tiếng, sau đó tăng dần thời gian lên 3-4 tiếng.
Kiểu trồng bí ngô phụ thuộc vào từng giống bí:
- Bí ngô bụi trồng theo mẫu 70x70 cm.
- Bện vừa – 70x140 cm.
- Bện lớn – 200x100 cm.
Cây giống được trồng xuống đất khi nhiệt độ đất ấm lên đến 14 đến 16°C. Thời điểm này thường rơi vào tháng 5 hoặc tháng 6; thời điểm chính xác phụ thuộc vào khí hậu. Chỉ những cây giống khỏe mới được cấy xuống đất.
Quy trình cấy ghép:
- Chuẩn bị luống. Để chuẩn bị luống, hãy rắc các nguyên liệu sau vào hố nếu khí hậu khô, hoặc rắc trực tiếp lên đất nếu khí hậu ẩm:
- cây hoa mõi – 2 xô;
- đất đen – 1 xô;
- supe lân – 1 muỗng canh. l.
- Tạo một chỗ trũng trên luống đã chuẩn bị.
- Đổ 3 lít nước ấm vào lỗ.
- Trồng cây con vào hố bằng phương pháp chuyển tải. Nếu cây con được trồng trong viên than bùn, chỉ cần đặt chúng vào hố cùng với "thùng chứa".
- Để giúp cây con ra rễ nhanh hơn, hãy che bóng tạm thời cho chúng bằng lá lớn – ví dụ như cây ngưu bàng.
Trồng hạt giống ở đất trống
Ở các vùng phía Nam, nơi mùa xuân đến sớm, bí ngô được trồng mà không cần cây con. Đất được chuẩn bị theo cách truyền thống: vào mùa thu, đất được đào lên và bổ sung chất hữu cơ.
Việc gieo hạt bắt đầu khi có điều kiện thuận lợi: đất ấm lên đến +14-16 °C và khả năng sương giá tái phát được loại bỏ.
Quy trình gieo hạt bí ngô xuống đất:
- Trước khi cấy cây con, hãy xới đất đến độ sâu 6-7 cm. Loại bỏ rễ cỏ dại trong khi xới đất.
- Đào hố. Đường kính tối ưu là 30-40 cm và độ sâu ít nhất là 7 cm.
- Đổ 1-2 lít nước ấm vào lỗ.
- Thêm 5 kg mùn vào mỗi hố, cùng với supe lân (75 g), tro (200 ml) và kali sunfat (100 ml). Trộn đều các thành phần với đất.
- Trồng 3-4 hạt giống vào mỗi hố, cách nhau 3-4 cm, sâu 5-6 cm. Phủ đất và phủ lớp than bùn hoặc mùn.
- Khi cây con xuất hiện, hãy chọn mầm khỏe nhất trong số 3-4 mầm. Nhổ bỏ phần còn lại.
Tính năng chăm sóc
Bí ngô hạt trần cần được chăm sóc giống như các giống thông thường:
- Tưới nước. Văn hóa cần sự thường xuyên tưới nướcĐất cần được giữ ẩm mọi lúc. Bí ngô cần được tưới nước trong suốt quá trình sinh trưởng. Nên tưới bí ngô vào buổi sáng, khi chênh lệch nhiệt độ giữa đất và nước là tối thiểu, để tránh gây áp lực lên rễ cây.
- Nới lỏng. Đất được xới tơi thường xuyên để loại bỏ lớp vỏ cứng và cải thiện độ thoáng khí. Việc xới tơi này đảm bảo cung cấp oxy cho rễ cây.
- Bón lót. Để giữ đất tơi xốp, tránh bị khô hạn và ngăn cỏ dại phát triển, người ta sử dụng lớp phủ. Lớp phủ được làm từ cỏ khô, mùn cưa, rơm rạ và than bùn.
- Bón thúc. Khi cây con đã bám rễ trên luống, việc bón phân bắt đầu. Lần bón đầu tiên là 7-10 ngày sau khi trồng. Phân chim, cây hoa mõm sói, dịch thảo dược, tro và phân khoáng phức hợp được sử dụng để bón phân. Trong suốt mùa sinh trưởng, bí ngô được bón phân 3-4 lần. Bón phân kết hợp với tưới nước - nước giúp thúc đẩy quá trình hấp thụ dinh dưỡng và ngăn ngừa cháy rễ.
Xác suất thụ phấn chéo
Bí ngô hạt trần được thụ phấn nhờ côn trùng. Tránh để bí, bí xanh và các loại bí khác gần bí ngô, nếu không bí ngô hạt mềm sẽ sớm biến mất.
- × Thụ phấn chéo với các loại cây trồng khác có thể làm mất đi các đặc điểm của giống.
- × Tưới nước không đủ trong thời kỳ hình thành quả sẽ làm cho quả có kích thước nhỏ hơn.
Phương pháp thụ phấn tốt nhất, cho phép tránh thụ phấn chéo và duy trì độ thuần chủng của giống, là thụ phấn nhân tạo:
- Sử dụng chổi, hoa cái được thụ phấn bằng phấn hoa từ hoa đực.
- Để ngăn côn trùng tiếp cận hoa đã thụ phấn, người ta phủ hoa bằng túi.
Nhờ thụ phấn nhân tạo, có thể ngăn chặn sự thoái hóa của giống và tăng năng suất.
Thu hoạch và lưu trữ
Quy tắc thu hoạch quả bí ngô hạt trần:
- Độ chín của quả được xác định bởi màu sắc đậm đà của quả và cuống khô.
- Thời điểm thu hoạch phụ thuộc vào khí hậu của từng vùng. Thông thường, việc thu hoạch diễn ra vào mùa thu. Ở vùng khí hậu ôn đới, bí ngô có thể được hái vào giữa tháng 10, trong khi ở các vùng phía Nam là giữa tháng 9.
- Quả được hái bằng cả cuống.
- Nên thu hoạch toàn bộ trái cây trong một ngày – trước khi sương giá bắt đầu.
Quả không có thời hạn sử dụng dài - thường là hai tháng - trước khi chúng bắt đầu thối rữa và hạt nảy mầm. Một số giống có thể được bảo quản trong ba hoặc thậm chí bốn tháng.
Điều kiện bảo quản bí ngô:
- Nhiệt độ phòng: lên đến +10 °C.
- Độ ẩm – lên tới 80%.
- Bí ngô không được bảo quản trên mặt đất mà được đặt trên kệ, xếp lớp bằng rơm – các quả không được chạm vào nhau.
- Trái cây được kiểm tra thường xuyên để loại bỏ những quả bị thối kịp thời.
Những quả bí ngô đầu tiên được chế biến là những quả có cuống ngắn – chúng có thời hạn sử dụng ngắn hơn.
Để biết thông tin về cách trồng bí ngô hạt trần và cách chăm sóc, hãy xem video sau:
Đánh giá từ người làm vườn và nông dân
Bí ngô hạt trần chủ yếu được những người đam mê hạt bí ngô và nông dân quan tâm, những người có thể trồng loại cây dễ trồng và năng suất này để kinh doanh. Dầu hạt bí ngô là một sản phẩm có giá trị, dễ tiếp thị và có thể được bán để kiếm lời.